Mistrz i Małgorzata | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
streszczenieopracowaniebohaterowieżycie i twórczość autoratest   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Mistrz i Małgorzata

Motywy literackie w powieści „Mistrz i Małgorzata”

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Ewa Petniak

1. Motyw zdrady

Motyw zdrady
pojawia się w Mistrzu i Małgorzacie kilkakrotnie. Na plan pierwszy wysuwa się automatycznie postać Judy z Kiriatu, który za pieniądze „sprzedał” osobliwego filozofa. Upozorował przyjaźń i zainteresowanie jego teoriami, a następnie wydał go w ręce prześladowców, którym nie podobały się poglądy Jeszui, ponieważ uznali, że zagrażają religii panującej w Jeruszalaim: „ - Ileś dziś dostał? Mów, jeśli ci życie miłe!” – tak zwracają się oprawcy do zdrajcy (Judy), po czym wykonują wyrok i zabijają go.

Zdradliwa jest również Nisa – przyjaciółka Judy. To ona, za namową i zapłatą Afraniusza, prowokuje zakochanego w niej młodzieńca do spotkania, a następnie wywabia go za miasto, gdzie czekają już umówieni wcześniej dręczyciele.

Małgorzata jest nieszczęśliwa w małżeństwie i po kryjomu wymyka się na spotkania z ukochanym mistrzem. Usprawiedliwia ją pragnienie wielkiej i czystej miłości, dla której jest zdolna poświęcić siebie. Niegodnym zaufania przyjacielem, a tym samym zdrajcą jest Alojzy Mogarycz, który udając przyjaźń, bazuje na nieszczęściu pisarza, ostatecznie donosząc na niego, przez co mistrz zostaje wyrzucony ze swojego domu. Spotyka za to niegodziwego denuncjatora kara – ma „przyjemność” poznać się z „kompanią” Wolanda.

Motyw zdrady ujęty w powieści, zarówno w wątku biblijnym, jak i współczesnym, świadczy o aktualności tego pojęcia i takich zachowań, które nieuchronnie „wpisują się” w naturę człowieka, ujawniając dualizm jego osobowości i psychiki, skłonność do ulegania pokusom i pragnieniom.

2. Motyw nauczyciela – mistrza

Motyw nauczyciela – mistrza
zarysowany zostaje już na początku powieści. Na Patriarszych Prudach doświadczony literat - Berlioz udziela wskazówek młodszemu od siebie poecie – Iwanowi Bezdomnemu, stawiającemu pierwsze literackie kroki. Wymaga od niego napisania antyreligijnego poematu: „Trudno powiedzieć, co właściwie zgubiło Iwana – jego niezwykły plastyczny talent czy też całkowita nieznajomość zagadnienia, ale cóż tu ukrywać, Jezus wyszedł mu żywy, Jezus ongiś istniejący rzeczywiście, choć, co prawda, obdarzony wszelkimi najgorszymi cechami charakteru.”


Uczniem Jeszui zostaje poborca podatkowy - Mateusz Lewita, który zafascynowany głoszonymi przez niego teoriami, rzuca swój dotychczasowy zawód i zamierza poświęcić się spisywaniu nauki mistrza. Jeszua staje się jego duchowym przewodnikiem. Lewita niezbyt dokładnie interpretuje słowa nauczyciela, „przekręca” je, źle zapisuje, niemniej przechowuje spisane pouczenia jako coś bezcennego. Po śmierci mistrza uczeń zamierza zabić zdrajcę, który przyczynił się do śmierci filozofa.
„ (...) chodzi za mną taki jeden z kozim pergaminem i bez przerwy pisze. Ale kiedyś zajrzałem mu do tego pergaminu i strach mnie zdjął. Nie mówiłem dosłownie nic z tego, co tam zostało napisane.(...)
- Któż to taki? – opryskliwie zapytał Piłat i dotknął dłonią skroni.
- Mateusz Lewita – skwapliwie powiedział więzień. – Był poborca podatkowym i spotkałem go po raz pierwszy w drodze do Bettagium, w tym miejscu, gdzie do drogi przylega ogród figowy, i rozmawiałem z nim. Na początku potraktował mnie nieprzyjaźnie, a nawet mnie obrażał; (...) – lecz wysłuchawszy mnie złagodniał – ciągnął Jeszua – a w końcu cisnął pieniądze na drogę i oświadczył, ze pójdzie ze mną na wędrówkę...”


Również Piłatowi spodobały się teorie wędrownego myśliciela, skrycie został jego wyznawcą. Od momentu spotkania z Jeszuą, hegemon pragnął prowadzić z nim konwersację ujawniającą różne punkty widzenia: „ – Wiem, że uważasz się za ucznia Jeszui, ale muszę ci powiedzieć, że nie zrozumiałeś nic z tego, czego cię uczył. Albowiem, gdybyś cokolwiek zrozumiał, to z pewnością przyjąłbyś coś ode mnie. Weź pod uwagę, ze no powiedział przed śmiercią, ze nikogo nie wini. – Piłat znacząco wzniósł palec, twarz jego drgała. – On sam bez wątpienia przyjąłby coś ode mnie. Jesteś nieludzki, a on taki nie był. (...)

strona:    1    2    3    4    5    6  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteœ gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

StreszczeniaOpracowanie
Mistrz i Małgorzata – streszczenie szczegółowe
Mistrz i Małgorzata – streszczenie w pigułce
Czas i miejsce akcji „Mistrza i Małgorzaty”
Świat przedstawiony w powieści „Mistrz i Małgorzata” – realizm i fantastyka
Główne wątki „Mistrza i Małgorzaty”
Znaczenie tytułu i motta „Mistrza i Małgorzaty”
Obraz Moskwy lat trzydziestych XX wieku – w oparciu o powieść „Mistrz i Małgorzata”
Problematyka moralno – filozoficzna w „Mistrzu i Małgorzacie”
Michaił Bułhakow – życie i twórczość
Historia miłości mistrza i Małgorzaty
Historia Poncjusza Piłata i Jeszui Ha - Nocri
Problematyka władzy w „Mistrzu i Małgorzacie”
Kompozycja i struktura „Mistrza i Małgorzaty”
Polifoniczność narracji w powieści Bułhakowa
„Mistrz i Małgorzata” jako arcydzieło literatury światowej
Język „Mistrza i Małgorzaty”
Motyw miłości w „Mistrzu i Małgorzacie”
Motywy literackie w powieści „Mistrz i Małgorzata”
Nawiązania w „Mistrzu i Małgorzacie”
„Mistrz i Małgorzata” jako powieść wielogatunkowa
Twórczość Michaiła Bułhakowa
Humor w „Mistrzu i Małgorzacie”
„Powieść w powieści” na przykładzie „Mistrza i Małgorzaty”
„Mistrz i Małgorzata” jako parabola
Wybrane adaptacje „Mistrza i Małgorzaty”
Plan wydarzeń „Mistrza i Małgorzaty”
Najważniejsze cytaty „Mistrza i Małgorzaty”
Bibliografia




Bohaterowie
Mistrz – charakterystyka postaci
Małgorzata – charakterystyka postaci
Piłat z Pontu – charakterystyka postaci
Wizja szatana (Woland) „Mistrza i Małgorzaty”
Jeszua Ha-Nocri charakterystyka postaci
Charakterystyka gości z zaświatów - Woland i jego świta
Charakterystyka bohaterów powieści mistrza
Charakterystyka pozostałych bohaterów „Mistrza i Małgorzaty”





Tagi:
• Michaił Bułhakow biografia • Życiorys Michaiła Bułhakowa • Streszczenie Mistrza i Małgorzaty • Fantastytka w Mistrzu i Małgorzacie • Moskwa w Mistrzu i Małgorzacie • Miłość Mistrza i Małgorzaty • Władza w Mistrzu i Małgorzacie • Charakterystyka mistrza • Charakterystyka Małgorzaty • Bohaterowie Mistrza i Małgorzaty • Religia w Mistrzu i Małgorzacie • Problematyka Mistrza i Małgorzaty • Uniwersalizm Mistrza i Małgorzaty • Ponadczasowość Mistrza i Małgorzaty • Mistrz i Małgorzata jako powieść filozoficzna